Căn nhà được xây dựng trên một khu đất có hiện trạng phức tạp tại Hoa Lư, Ninh Bình. Trước khi cải tạo, khu đất gồm nhiều khối nhà ở cũ từng được cơi nới và sửa chữa qua nhiều giai đoạn. Những giai đoạn xây dựng chồng lên nhau khiến tổng thể trở nên thiếu trật tự, không gian bị chia cắt và không còn đáp ứng tốt nhu cầu sinh hoạt của gia đình.

Ngoài ra, công trình nằm gần trục quốc lộ có mật độ phương tiện lớn, đồng thời đối diện tuyến đường sắt Bắc Nam. Khói bụi, tiếng ồn và chuyển động liên tục của giao thông trở thành những tác động thường trực đến đời sống bên trong khu đất. Bài toán thiết kế vì thế không chỉ là xây dựng một ngôi nhà mới, mà còn là tổ chức lại môi trường sống để tạo ra sự yên tĩnh, riêng tư và ổn định hơn cho gia chủ.

Một yêu cầu quan trọng được đặt ra ngay từ đầu là giữ lại ngôi nhà thờ họ cũ đã tồn tại trên khu đất qua nhiều thế hệ. Thay vì xoá bỏ toàn bộ hiện trạng, nhóm thiết kế lựa chọn cách tiếp cận dựa trên sự kế thừa có chọn lọc. Công trình mới được hình thành bằng việc tái cấu trúc các lớp không gian, xác lập lại trật tự sử dụng và đặt ngôi nhà thờ vào một vị trí rõ ràng hơn trong tổng thể.

Về tổ chức mặt bằng, khu đất được chia thành ba không gian nối tiếp theo chiều sâu, được định hình bởi các mảng tường lớn, có sự cân nhắc về tỷ lệ, độ đặc rỗng và hướng mở. Chúng không chỉ là yếu tố bao che hay phân chia chức năng, mà còn đóng vai trò như những lớp đệm, giúp giảm dần tác động từ môi trường bên ngoài trước khi dẫn vào không gian sinh hoạt chính của gia đình.

Đầu tiên là khu vực để xe, được bố trí ở phía ngoài cùng. Các hoạt động cơ giới được giữ lại gần ranh giới tiếp xúc với đường giao thông. Hàng rào cây xanh tạo nên một lớp ngăn nhẹ, vừa mềm hóa mặt tiền, vừa đánh dấu điểm chuyển tiếp đầu tiên từ không gian công cộng vào khuôn viên riêng của ngôi nhà.

Không gian thứ hai được tổ chức quanh ngôi nhà thờ hiện hữu và khoảng sân rộng phía trước. Đây là khoảng sân trung tâm của toàn bộ công trình, đồng thời là điểm kết nối giữa ký ức gia đình và đời sống hiện tại. Ngôi nhà thờ không chỉ phục vụ nhu cầu thờ cúng tổ tiên, mà còn giữ vai trò như một mốc tinh thần trong cấu trúc không gian mới. Việc giữ lại công trình cũ cho thấy thái độ tôn trọng đối với hiện trạng, đồng thời nhấn mạnh vị trí của đời sống tâm linh trong văn hóa ở của người Việt.

Từ sân trung tâm, không gian tiếp tục mở vào khu vực thứ ba, nơi bố trí khu vườn lớn và các chức năng ở chính của gia đình. Khu vực này nằm sâu hơn trong khu đất, được bảo vệ bởi các lớp đệm phía trước nên có mức độ riêng tư và yên tĩnh cao hơn. Đây cũng là phần không gian có sự kết nối mạnh nhất giữa kiến trúc và cảnh quan.

Tầng một được tổ chức theo hướng hạn chế vách ngăn cố định và sử dụng hệ cửa kính lớn bao quanh các không gian sinh hoạt chung. Phòng khách, bếp và khu ăn liên kết trực tiếp với sân vườn, tạo ra một không gian sống linh hoạt theo trạng thái đóng mở của hệ cửa. Khi các cánh cửa kính được mở hoàn toàn, khu vực sinh hoạt chung chuyển thành một thềm hiên lớn, cho phép hoạt động gia đình mở rộng ra bên ngoài và đưa cây xanh trở thành một phần của đời sống hằng ngày.

Các không gian riêng tư được đưa lên khối nhà hai tầng phía trên. Cách tổ chức này giúp giải phóng phần nền bên dưới, tạo cảm giác khối nhà như được nâng khỏi mặt đất. Khoảng trống còn lại được dành nhiều hơn cho sân vườn, thông gió và các hoạt động chung. Nhờ đó, công trình không bị lấp đầy bởi khối xây, mà duy trì được sự thoáng đãng cần thiết trong một khu đất chịu nhiều áp lực từ môi trường xung quanh.

Mặt đứng trước và sau công trình được xử lý bằng hệ lam thép. Lớp lam này vừa tạo nên ngôn ngữ hình khối cho công trình, vừa hỗ trợ kiểm soát ánh sáng, nhiệt độ và thông gió tự nhiên. Trong điều kiện tiếp giáp đường lớn và đường sắt, hệ lam cũng góp phần làm giảm cảm giác phơi mở trực tiếp của không gian ở, tạo thêm một lớp lọc giữa bên trong và bên ngoài.